Ruimtelijke ordening

Afgang van een nieuw gemeentelijk retributiereglement

Op 21 juni 2000 keurde de gemeenteraad van Opwijk een tariefreglement m.b.t. het verstrekken van documenten in het kader van de openbaarheid van bestuur goed.
Dit tariefreglement is in ruime mate gebaseerd op de tarieven en beschikkingen vervat in het koninklijk besluit van 30 augustus 1996 tot vaststelling van het bedrag van de vergoeding verschuldigd voor het ontvangen van een afschrift van een bestuursdocument en in de omzendbrief BA 98/11 van 1 december 1998 betreffende de openbaarheid van bestuur – retributie voor afschriften van bestuursdocumenten.

Op de gemeenteraad van 24 april 2003 (openbare zitting – punt 9) werd een nieuw retributiereglement m.b.t. het afleveren van fotokopieën van gemeentelijke bestuursdocumenten goedgekeurd.

Het HOM-bestuur meende aanstonds dat dit nieuw reglement op verschillende punten niet in overeenstemming was met de federale wet van 12 november 1997 betreffende de openbaarheid van bestuur in de provincies en gemeenten, met het Vlaams decreet van 18 mei 1999 betreffende de openbaarheid van bestuur, met het koninklijk besluit van koninklijk besluit van 30 augustus 1996 tot vaststelling van het bedrag van de vergoeding verschuldigd voor het ontvangen van een afschrift van een bestuursdocument en met de omzendbrief BA 98/11 van 1 december 1998 betreffende de openbaarheid van bestuur – retributie voor afschriften van bestuursdocumenten.

Wij stelden o.m. volgende punten van niet-overeenkomst vast:

• het tariefreglement van 24 april 2003 bepaalt: “Gelet op het feit dat het billijk is dat er ook enige vergoeding betaald wordt voor het opzoekingswerk en de dienstverlening die door de ambtenaren wordt geleverd”
Dit lijkt ons in tegenspraak met art. 4 2e alinea en met art. 13 van de wet van 12 november 1997, met art. 7 § 1. 5e alinea van het Vlaams decreet van 18 mei 1999 (“De inzage en de uitleg is vrij en kosteloos.”, dus het opzoekingswerk en de dienstverlening dient niet vergoed te worden door de aanvrager) en art. 7 § 3. van het Vlaams decreet van 18 mei 1999 (“…de overhandiging van een afschrift afhankelijk maken van een retributie…”).
Art. 7 § 3. bepaalt ook dat “De administratieve overheden kunnen de overhandiging van een afschrift afhankelijk maken van de betaling van een retributie die door de Vlaamse regering wordt bepaald,…”.
Het nieuwe tariefreglement lijkt ons op dit punt ook in tegenspraak met diverse bepalingen in het koninklijk besluit van 30 augustus 1996 en in de omzendbrief BA 98/11 van 1 december 1998.
• het nieuwe tariefreglement van 24 april 2003 voorziet een onderscheid tussen bestuursdocumenten welke de persoon en de goederen van de aanvrager betreffen en deze welke hierop geen betrekking hebben.
Noch de wet van 12 november 1997 noch het Vlaams decreet van 18 mei 1999 voorzien dit onderscheid.
Art. 7 3e alinea van het Vlaams decreet van 18 mei 1999 bepaalt ook: “De aanvrager moet geen enkel belang aantonen,…”.
• Het hierboven beschreven onderscheid uit zich in het nieuwe tariefreglement in een erg groot tariefverschil. Voor een A4 formaat wordt nu 0,25 € (ca. 10 fr.) per bladzijde gevraagd, tegen 1 fr. in het vorige tariefreglement. De verhoging is dus een vertienvoudiging en komt absoluut niet overeen met de werkelijke kostprijs van een kopie (max. 0,05 €) zoals bedoelt in de wet van 12 november 1997 en in het Vlaams decreet van 18 mei 1999.
• Het nieuwe tariefreglement van 24 april 2003 voorziet ook een vaste dossiervergoeding van 2,50 € (ca. 100 fr.) per aangevraagd dossier (dus naast de prijs van 0,25 € per gekopieerde A4 pagina). Deze “dossier-vergoeding” is niet voorzien, noch in de wet van 12 november 1997 noch in het Vlaams decreet van 18 mei 1999.
Deze vaste dossiervergoeding lijkt ons ook in tegenstrijd met de bepa-lingen van de Omzendbrief BA 98/11 van 1 december 1998.
Het tariefreglement van 21 juni 2000 voorzag enkel een vergoeding voor het afleveren van bestuursdocumenten met een minimum van 50 fr. (art. 1.), wat overeenkomt met wat voorzien is in het koninklijk besluit van 30 augustus 1996.
• Het nieuwe tariefreglement bepaalt, in art. 2a., dat het verboden is met een eigen toestel fotokopieën of fotografische opnamen te maken van bestuursdocumenten. Er is geen enkele motivering gegeven.
Deze bepaling bewijst o.i. de werkelijke bedoeling van het gemeentebestuur, namelijk de openbaarheid van bestuur beknotten en afremmen.
Kan het gemeentebestuur bepalen dat er geen kopieën (fotografische opnamen) mogen genomen worden met eigen middelen van de aanvrager van documenten die hij kan raadplegen?
Een dergelijk verbod lijkt ons achterhaald door het bestaan van de hedendaagse praktische middelen (digitaal fototoestel, zonder lichtflits, dat elke eventuele beschadiging van het document voorkomt). Indien de aanvrager zelf (kleuren)foto-opnamen maakt wordt het personeel ontlast van het nemen van fotokopieën (wat toch de betrachting zou moeten zijn van het gemeentebestuur).
• Het nieuwe tariefreglement bepaalt, in art. 2b. dat “De met fotokopieën bekomen informatie mag niet aan derden worden overgemaakt of worden verspreid of worden gepubliceerd of op een andere wijze openbaar worden gemaakt.” Ook hier wordt geen enkele motivering gegeven.
Dit lijkt ons volledig in tegenspraak met art. 11 van de wet van 12 november 1997 en met art. 7 § 4 van het Vlaams decreet van 18 mei 1999. Deze regelgevingen bepalen enkel dat de informatie niet voor commerciële doeleinden mag verspreid of gebruikt worden.

Het HOM-bestuur is er van overtuigd dat dit nieuwe tariefreglement bedoeld was om de aanvragen voor inzage van bestuursdocumenten, en dus voor openbaarheid van bestuur, grondig af te remmen, en dit tegen de geest en de letter van wet van 12 november 1997 en in het Vlaams decreet van 18 mei 1999 betreffende openbaarheid van bestuur.
Vooral onze vereniging, en ook andere geďnteresseerde onafhankelijke verenigingen en personen die openbaarheid van bestuur vragen niet voor hun eigen (materieel) belang maar voor een maatschappelijk interesse vanuit een geëngageerde instelling, werden duidelijk geviseerd.

Op basis van deze gegevens en feiten vroegen wij, met een brief van 30 april 2003 aan de Gouverneur van de provincie Vlaams-Brabant na te gaan of de beslissingen van de gemeenteraad van 24 april 2003 (in navolging van de beslissingen (verslag) van het College van Burgemeester en Schepenen) wel conform de wet-, decreet- en regelgeving werden genomen en mocht dat niet het geval zijn, deze beslissing te schorsen of te herroepen.

Overwegende de tegenstrijdigheden met de wet van 12 november 1997 betreffende de openbaarheid van bestuur in de provincies en gemeenten, met de omzendbrief BA 98/11 van 1 december 1998 en met de parlementaire voorbereidingen van de wet, werd de uitvoering van de beslissing van de gemeenteraad van 24 april 2003 betreffende het nieuw gemeentelijk retributiereglement geschorst met een besluit van de gouverneur van de provincie Vlaams-Brabant dd. 10 juni 2003. De integrale tekst van dit besluit vindt men hieronder.

De schorsing werd medegedeeld op de gemeenteraad van 19 juni 2003. Deze besliste de intrekking van de beslissing van de gemeenteraad van 24 april 2003.

Na de diensten van de Vlaamse minister van Binnenlandse Aangelegenheden Paul Van Grembergen (zie de bijdrage 'Openbaarheid van bestuur in Opwijk?  Een evolutie?' in de HOM-nieuwsbrief 2003-03 -punt 7-) is nu ook het provinciebestuur op de hoogte van het negatief beleid van het Opwijks gemeentebestuur ten aanzien van openbaarheid van bestuur.

VGfr/146479/BEL/161

MINISTERIE VAN DE VLAAMSE GEMEENSCHAP
AFDELING BINNENLANDSE AANGELEGENHEDEN VLAAMS-BRABANT

BESLUIT VAN DE GOUVERNEUR VAN DE PROVINCIE VLAAMS-BRABANT

De gouverneur,

Gelet op artikel 32 van de Grondwet;

Gelet op de Nieuwe Gemeentewet;

Gelet op de wet van 12 november 1997 betreffende de openbaarheid van bestuur in de provincies en gemeenten, inzonderheid op artikel 13;

Gelet op de gecoördineerde omzendbrief gemeentebelastingen BA 2000/03 van 26 mei 2000 punt 20 retributie voor administratieve prestaties;

Gelet op artikel 29 § 2 en 30 § l en 2 van het decreet van 28 april 1993, houdende regeling voor het Vlaamse Gewest, van het administratief toezicht op de gemeenten, gewijzigd door het decreet van 15 juli 2002;

Gelet op de beslissing van de gemeenteraad van 21 juni 2000 houdende vaststelling van een tarief reglement m.b.t. het verstrekken van documenten in het kader van de openbaarheid van bestuur;

Gelet op de beslissing van de gemeenteraad van 24 april 2003, door de toezichthoudende overheid ontvangen op 9 mei 2003, houdende vaststelling van een nieuw retributiereglement m.b.t. het afleveren van fotokopies van gemeentelijke bestuursdocumenten;

Overwegende dat in artikel l en 2 van de beslissing van 21 juni 2000 de vergoeding voor een afschrift van een bestuursdocument als volgt is bepaald:

'Het bedrag van de vergoeding voor het afleveren van bestuursdocumenten in het kader van de openbaarheid van bestuur wordt berekend per bestuursdocument en per aanvraag, met een minimum van vijftig frank (€ 1,24).'

'Wanneer het afschrift van een bestuursdocument in zwart/wit versie wordt verstrekt op een formaat dat niet groter is dan formaat A4, wordt de vergoeding vastgesteld op 2 BEF (0,05 euro) per bladzijde. Wanneer het document echter meer dan 100 bladzijden bevat, wordt de vergoeding teruggebracht tot l BEF (€ 0,025) per bladzijde vanaf de honderd en eerste' ;

Overwegende dat in artikel 3 en 4 van de beslissing van 24 april 2003 het bedrag voor een afschrift van een bestuursdocument als volgt wordt vastgesteld:

'Per aangevraagd dossier voor het afleveren van bestuursdocumenten wordt er een vaste dossiervergoeding gevraagd van € 2,5. Wanneer het afschrift van een bestuursdocument in zwart/wit versie wordt verstrekt op een formaat A4, wordt de vergoeding vastgesteld op € 0,25 per bladzijde.'

Overwegende dat bijgevolg in de beslissing van 21 juni 2000 voor het afschrift van een bestuursdocument € 0,05 per bladzijde wordt gevraagd, met een minimum van € 1,24 per aanvraag; dat in de hier voorliggende beslissing deze tarieven respectievelijk € 0,25 en € 2,50 bedragen;

Overwegende dat in artikel 9 van de beslissing van 24 april 2003 de vergoeding vastgesteld in de beslissing van 21 juni 2000 enkel nog van toepassing wordt gemaakt op bestuursdocumenten welke de persoon of de goederen van de a

www.heemkringopwijk.net - Print:
© Heemkring Opwijk-Mazenzele (HOM) 1999-